Shëndetësia, familjet shqiptare paguajnë faturën më të lartë në rajon
Familjet shqiptare mbajnë barrën më të rëndë të shpenzimeve direkte për shëndetin në Ballkanin Perëndimor, duke reflektuar mungesë të theksuar të mbrojtjes financiare nga sistemi publik.
Shqipëria renditet ndër vendet me nivelin më të lartë të shpenzimeve nga xhepi për shërbimet shëndetësore, sipas rezultateve të anketës “Securimetri 2025” të Këshillit të Bashkëpunimit Rajonal. Të dhënat tregojnë se sistemi shëndetësor vazhdon të transferojë një pjesë të madhe të kostove te qytetarët, duke cenuar sigurinë financiare të familjeve.
Barrë e gjerë financiare për shumicën e familjeve
Sipas shifrave zyrtare, rreth 57 për qind e familjeve shqiptare deklarojnë se shpenzojnë nga 1 deri në 10 për qind të të ardhurave të tyre totale për vizita mjekësore dhe barna. Kjo përqindje përfaqëson shumicën dërrmuese të popullsisë dhe është më e larta në të gjithë Ballkanin Perëndimor për këtë kategori.
Në vende fqinje si Bosnja dhe Serbia, një pjesë më e madhe e qytetarëve arrijnë të mbulohen nga skemat publike me kosto minimale. Në Shqipëri, përkundrazi, pothuajse çdo kontakt me sistemin shëndetësor shoqërohet me pagesa që rëndojnë drejtpërdrejt mbi buxhetin familjar.
Shpenzime kritike mbi 10 për qind të të ardhurave
Edhe më shqetësues është fakti se 27 për qind e familjeve shqiptare detyrohen të shpenzojnë mbi 10 për qind të të ardhurave të tyre për shëndetin. Ky nivel konsiderohet kritik nga organizatat ndërkombëtare si OBSH, pasi shpesh çon në varfërim të shtresave të mesme dhe të ulëta.
Ndonëse Serbia me 34 për qind dhe Kosova me 32 për qind kanë përqindje më të larta në këtë kategori ekstreme, në Shqipëri barra financiare rezulton më e shpërndarë gjerësisht në të gjithë shoqërinë.
Mbulimi “falas”, më shumë premtim sesa realitet
Ajo që e bën situatën shqiptare unike në rajon është përqindja shumë e ulët e familjeve që pothuajse nuk paguajnë për shëndetin. Vetëm 9 për qind e familjeve arrijnë t’i mbajnë shpenzimet shëndetësore nën 1 për qind të të ardhurave, niveli më i ulët në Ballkan, ku mesatarja rajonale është rreth 13 për qind.
Kjo tregon se mbulimi real “falas” i shërbimeve shëndetësore mbetet i kufizuar dhe i paarritshëm për shumicën e qytetarëve.
Nevoja për reforma të thella
Analistët vlerësojnë se ky trend pasqyron nevojën urgjente për rishikimin e listës së barnave të rimbursueshme, forcimin e shërbimit parësor dhe përmirësimin e menaxhimit të përgjithshëm të sistemit shëndetësor.
Në një kohë kur pagat përballen me presione inflacioniste, fakti që mbi 84 për qind e popullsisë paguan shuma të konsiderueshme nga xhepi për shëndetin e vendos sigurinë sociale të vendit në një pozicion të brishtë. Kostoja e shëndetit pritet të mbetet një nga pengesat kryesore për rritjen e mirëqenies së familjeve shqiptare edhe në vitet në vijim.
